ZUS po kilku latach żąda zwrotu zasiłku. Czy naprawdę może to zrobić?

Otrzymujesz decyzję ZUS, w której żąda zwrotu zasiłku macierzyńskiego albo chorobowego wypłaconego kilka lat wcześniej? Taka sytuacja może być dużym zaskoczeniem. Świadczenie zostało przecież wcześniej przyznane przez ZUS. Składki były opłacane, działalność gospodarcza była prowadzona, a sprawa wydawała się zakończona.

Tymczasem po kilku latach pojawia się decyzja nakazująca zwrot kilkunastu lub kilkudziesięciu tysięcy złotych. Czasami ZUS żąda również odsetek. Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych może wrócić do sprawy zasiłku po kilku latach? Czy każda taka decyzja jest zgodna z prawem? I co może zrobić przedsiębiorca?

Tak. ZUS może kontrolować i weryfikować wcześniej wypłacone świadczenia także po upływie kilku lat. W praktyce zdarzają się decyzje dotyczące zasiłków macierzyńskich lub chorobowych wydawane długo po zakończeniu ich pobierania.

Sama kontrola nie oznacza jednak, że przedsiębiorca naruszył prawo. Decyzja ZUS nie jest również wyrokiem sądu. Jest stanowiskiem organu rentowego, które można zakwestionować. Dlatego otrzymanie decyzji nakazującej zwrot zasiłku nie musi oznaczać, że sprawa jest przegrana.

Jednym z argumentów ZUS może być wysokość podstawy wymiaru składek. Zakład może uznać, że przedsiębiorca zadeklarował wysoką podstawę krótko przed uzyskaniem prawa do zasiłku. Może również twierdzić, że sytuacja finansowa firmy nie uzasadniała takiej deklaracji. W konsekwencji ZUS może uznać, że zasiłek został wypłacony w zbyt wysokiej wysokości. Następnie domaga się zwrotu różnicy.

Drugim, znacznie poważniejszym argumentem, może być zarzut pozorności prowadzenia działalności gospodarczej. W uproszczeniu ZUS może próbować wykazać, że firma została założona przede wszystkim po to, aby uzyskać świadczenia z ubezpieczenia społecznego. Taki zarzut podważa nie tylko wysokość składek. Dotyczy również samego funkcjonowania przedsiębiorstwa. Dlatego w takich sprawach ogromne znaczenie mają dowody potwierdzające, że działalność była rzeczywiście prowadzona.

Nie. Decyzja ZUS nie kończy sprawy. Przedsiębiorca może odwołać się od decyzji do sądu. Sąd analizuje sprawę szerzej niż sam organ rentowy. Znaczenie może mieć całokształt działalności przedsiębiorcy. Sąd może analizować dokumenty, korespondencję, umowy, faktury czy kontakty z klientami. Może również przesłuchać świadków i ocenić, jak przedsiębiorstwo faktycznie funkcjonowało.

To ważne, ponieważ dokumenty znajdujące się w aktach ZUS nie zawsze pokazują pełny obraz działalności.

W sporze z ZUS w sprawie o zasiłek szczególnie ważne mogą być dowody rzeczywistego prowadzenia działalności. Mogą to być wystawione faktury oraz zawarte umowy. Znaczenie może mieć również korespondencja z klientami i kontrahentami. Pomocne mogą okazać się także dokumenty dotyczące spotkań, realizowanych zleceń oraz materiałów reklamowych.

W niektórych sprawach znaczenie może mieć również aktywność firmy w mediach społecznościowych. Każdy taki element może pokazywać, że przedsiębiorstwo rzeczywiście działało, miało klientów i wykonywało swoją działalność.

Samo zadeklarowanie wysokiej podstawy wymiaru składek nie oznacza automatycznie naruszenia prawa. Przedsiębiorca ma prawo deklarować podstawę wymiaru składek w granicach przewidzianych przez przepisy.

Warto również zwrócić uwagę na zasadę zaufania obywatela do państwa. Jeżeli przez długi czas ZUS przyjmował składki i nie zgłaszał zastrzeżeń, późniejsza zmiana stanowiska powinna być odpowiednio uzasadniona. Każda sprawa wymaga jednak indywidualnej analizy. Nie można zakładać, że każda decyzja ZUS będzie podlegała uchyleniu.

Po otrzymaniu decyzji ZUS nie warto zwlekać. Co do zasady na wniesienie odwołania od decyzji ZUS w sprawie zasiłku przysługuje jeden miesiąc od dnia jej doręczenia. To niewiele czasu, szczególnie gdy sprawa dotyczy działalności prowadzonej kilka lat wcześniej.

Konieczne może być odtworzenie dokumentacji i zebranie dowodów potwierdzających rzeczywiste funkcjonowanie firmy. Dlatego pierwszym krokiem powinna być dokładna analiza decyzji oraz szybkie zabezpieczenie dokumentów.

Przede wszystkim nie ignoruj pisma. Sprawdź, dlaczego ZUS domaga się zwrotu zasiłku macierzyńskiego lub chorobowego. Następnie przeanalizuj dokumentację dotyczącą działalności i wypłaconego zasiłku. Warto ustalić, jakie dowody mogą potwierdzić stanowisko przedsiębiorcy. Istotne jest także sprawdzenie argumentacji przedstawionej przez ZUS.

W takiej sytuacji pomoc specjalisty może pozwolić szybciej ocenić sytuację i przygotować odpowiednią strategię działania.

Otrzymanie decyzji nakazującej zwrot zasiłku może być stresujące. Nie oznacza jednak, że trzeba bezkrytycznie zaakceptować stanowisko ZUS.

Kancelaria Mędrecki Wilk i Wspólnicy może przeanalizować decyzję oraz dokumentację dotyczącą działalności gospodarczej. Może również pomóc w przygotowaniu odwołania i zgromadzeniu odpowiednich dowodów.

W takich sprawach szczegóły często mają ogromne znaczenie.